Schatkamer van Fryslân

Sssstt…! In Tresoar fluistert de tijd

Nieuwe foto Tresoar.jpg
In 2018 is Tresoar een belangrijk onderdeel van Leeuwarden/Fryslân 2018. Met het programma Lân fan Taal zijn we een jaar lang volop bezig met het vertellen van het verhaal van Friese cultuur en geschiedenis aan iedereen die het maar wil horen. Maar … we doen dat niet luidruchtig en opdringerig. Het opvallende motto voor 2018 is: Sssstt…! Hier fluistert de tijd

Lees meer over het motto: Sssstt…! Hier fluistert de tijd >>>

Waar
Tresoar, Boterhoek 1, Leeuwarden
Gratis entree

Download hier een plattegrond van het Tresoar-gebouw.

Wanneer
3 Februari t/m december 2018, tijdens de openingstijden van Tresoar

Partners
Tresoar, Provinsje Fryslân, LF2018, Fries Film Archief

Meer informatie: www.lanfantaal.frl


Op de 1ste verdieping

Reisbureau op maat.jpgHistorisch Reisbureau
Altijd al graag een kijkje in het leven van je Friese voorouders willen nemen? Wie waren die voorouders eigenlijk? Waar zijn ze geboren? Met wie trouwden ze? Wat voor beroep hadden ze? Bij het Historisch Reisbureau ontdek je het antwoord.
Schuif aan bij onze vrijwilligers en stel je eigen persoonlijke historische reisgids samen. Met dit document op zak kun je in de voetstappen van je voorouders treden, op zoek naar je 'roots'.

Neem bij het bezoek aan het Historisch Reisbureau gegevens over je familie mee, bij voorkeur namen van voorouders die voor 1933 zijn getrouwd en/of een naam van een voorouder met een geboortedatum van voor 1913. Houd er verder rekening mee dat geboorteakten pas na 100 jaar, huwelijksakten na 75 jaar en overlijdensakten na 50 jaar openbaar zijn!

Visual poetry vierkant.jpgVisual poetry
Poëzieliefhebbers opgelet! In de studiezaal van Tresoar kun je het hele jaar genieten van poëzie-exposities met een Fries èn internationaal karakter. Een onderdeel daarvan zijn de zogenaamde 'poetry boosters': grote bewegende dichtinstallaties die de taal voor je ogen doen dansen. Ook de tentoonstelling over het tijdschrift Quatrebras is onderdeel van het Visual poetry-project. Deze vind je in het slakkenhuis op onze studiezaal.
Treasure Wall op maat.jpgTreasure wall
De Treasure Wall geeft je een multimediaal voorproefje van wat je allemaal kunt tegenkomen in de archieven van Tresoar. Op speciaal ontworpen LED-schermen zie je bijvoorbeeld beelden voorbijkomen van het kaatsen, of van het Wad. Neem rustig de tijd om je zintuigen te verwennen. Ben je nieuwsgierig geworden? Hier vind je meer informatie.
Histobios op maat.jpgHistobios in Tresoar
Maak het jezelf gemakkelijk in één van de fluwelen rode bioscoopstoelen van onze Histobios en bekijk de hoogtepunten uit 100 jaar Friese filmgeschiedenis. Geniet van 'Leeuwarden op film', de 'Canon van de Friese filmgeschiedenis' en andere bijzondere beelden over de Friese cultuur, sport en literatuur. Er is een doorlopend filmprogramma te zien, dus je kunt altijd binnenwandelen.
PJ op maat.jpgTentoonstelling: Piter Jelles Troelstra
Deze tentoonstelling vertelt het verhaal van 's lands beroemdste revolutionair en zijn relatie met de (Friese) taal. Want Piter Jelles Troelstra was niet alleen politicus, maar ook fervent dichter, schrijver en journalist. In de tentoonstelling lees je over zijn leven, werk en gezin. In de 'geluidsdouche' brengen Friese stemmen zijn gedichten tot leven.

​Op de tweede verdieping

YDLLMLop maat.jpgDocumentaire: ‘Yn dit lânskip leit myn libben’
De opdracht voor filmmakers Halbe Piter Claus en Ismaël Lotz was duidelijk: maak een film over de Friese literatuur, maar dan wel in een actueel jasje. Het resultaat: 'Yn dit lânskip leit myn libben'. In deze documentaire, die doorlopend te zien is in de Gysbert Japicxzaal, nemen Friese schrijvers je mee in hun wereld. Ze vertellen over hun literaire voorbeelden, hun band met de Friese taal en met het Friese landschap.
Printkeunstop maat.jpgInterculturele print
Voor deze bijzondere internationale tentoonstelling werden boekkunstenaars, grafici en drukkers uit zeven landen uitgedaagd hun kunsten te tonen. Het resultaat is een brede variatie aan boekwerken in verschillende druktechnieken, van steendruk tot sjabloonprint. De kunstwerken zijn het hele jaar te zien op de omloop van de studiezaal bij Tresoar en bij Museum Joure.

​In de kelder

Topstikken op maat.jpgKelder
Daal af in de kelder, en laat je meevoeren terug in de tijd. Hier vind je de schatten van Tresoar. Hoor hoe eeuwenoude wetsteksten tot leven worden gewekt, of bekijk de topstukken uit het depot zoals de brief van de dienstplichtige militair Romke Zandstra aan zijn geliefde, de bebloede aantekeningen van de Friese stadhouder Willem Frederik, of de huwelijksakte van Rembrandt van Rijn.

​Andere activiteiten

Lan fan latyn op maat.jpgVanaf 9 juni - Tentoonstelling: Latijn in de Franeker universiteitsbibliotheek
René Descartes, Anna Maria van Schurman, Maria Sybilla Merian; het waren niet de minsten die tussen de 16e en 19e eeuw aan de universiteit van Franeker studeerden, werkten of verbleven. Wat hen met elkaar verbond? Het Latijn. Op universiteiten in heel Europa werd deze taal als voertaal gebruikt. Colleges, studieboeken, publicaties; overal was Latijn hét communicatiemiddel. Namen van studenten werden ‘verlatiniseerd’. Zo werd het gemakkelijker voor wetenschappers door heel Europa om academische kennis met elkaar te delen. Het gevolg; Een bloeiende academische gemeenschap in Franeker. Over de rol van het Latijn op de Franeker universiteit organiseert Tresoar in samenwerking met Museum Martena in Franeker een tentoonstelling. In de grote tentoonstellingszaal van het museum zijn bijzondere boeken uit de voormalige universiteitsbibliotheek te zien. De tentoonstelling is vanaf 9 juni te bekijken.
Kofje spesjaal kofjekanne-1-01-01.jpeg

Kofje spesjaal/lunsjlêzingen

Elke vrijdagmiddag om half vier kun je in de publiekskantine van Tresoar onder het genot van een kop 'kofje spesjaal' meer te weten komen over stukken uit de collectie van Tresoar. Conservatoren vertellen over hùn topstuk, laten het zien en misschien mag je zelfs wel even voelen. Ook komen er in 2018 weer talloze interessante sprekers voorbij tijdens de wekelijkse lunchlezing, elke donderdagmiddag om half één. In de webagenda van Tresoar vind je actuele informatie.
Poeziefantasie op maat.jpgEducatief programma Tresoar/Lân fan taal
In 2018 komen Tresoar en Lân fan Taal met een uitgebreid educatief programma voor het basis- en voortgezet onderwijs. Voor de jongsten is er ‘poëziefantasie’, een speelse zoektocht naar taal voor de groepen 3 en 4. Samen met een woordonderzoeker gaan de kinderen op school woorden ontdekken. Hoe klinken, ruiken en proeven ze? De leerlingen maken met hun eigen woord een kunstwerk. De lessen worden gegeven aan de groepen 3 en 4 in de gemeente Leeuwarden via Kunstkade. Buiten Leeuwarden worden de lessen aangeboden via Keunstwurk.
Ook voor het voortgezet onderwijs is een uitgebreid aanbod. Via de website Schoolkade kunnen leerkrachten zich bijvoorbeeld aanmelden voor de workshop Triedsjes nei it ferline/Draadjes naar het verleden, het ‘moordspel’ of een rondleiding in Tresoar. Staat er niets voor je bij? Geen probleem, een educatief programma op maat is ook mogelijk.
‘Salang’t de beam bloeit’: handboek over de Friese literatuur
Een toegankelijk, handzaam boek over de Friese literatuurgeschiedenis, dat is 'Salang't de beam bloeit', uitgegeven in opdracht van Tresoar, de provincie Fryslân en Stichting FLMD. Onmisbaar voor docenten op het HBO en in de bovenbouw van het voortgezet onderwijs, of gewoon erg leuk voor op de leestafel. Ook handig: er is een speciale website met achtergrondinformatie en uitgebreid lesmateriaal.
Oare Wurden op maat.jpgOare Wurden
Als Friese schrijver acht weken lang ‘uitgezonden’ worden naar een ander klein taalgebied in Eruopa? Dat gebeurt sinds 2016 bij het literaire uitwisselingsproject Other Words/Oare Wurden. De vijf deelnemende steden/regio’s zijn San Sebastián (Baskenland), Dublin (Ierland), Bitola (Macedonië), Maribor (Slovenië) en Leeuwarden (Fryslân). Elk jaar reizen er twee Friese schrijvers naar het buitenland en komen er twee gastschrijvers in Leeuwarden. Eén ding hebben ze met elkaar gemeen: een hartstochtelijke wens om hún taal voor het voetlicht te brengen. Ze schrijven, treden op en leggen contacten met collega-schrijvers en kunstenaars in het gastland. En dat levert bijzondere ontmoetingen op. Hun ervaringen verwerken ze in verhalen voor de website van Other Words. Tresoar is projectleider van Other Words in Fryslân. Nieuwsgierig? Kijk eens op www.otherwordsliterature.eu.